Verre neef: Nieuwe pagina aangemaakt met '== Muntmeester van graaf Willem IV == '''Nicolaas van Essen''' was een van de muntmeesters van graaf Willem IV. Van 1560 tot 1...'

2019-03-01T11:00:20Z

Nieuwe pagina aangemaakt met '== Muntmeester van graaf Willem IV == '''Nicolaas van Essen''' was een van de muntmeesters van graaf Willem IV. Van 1560 tot 1...'

Nieuwe pagina

== Muntmeester van graaf Willem IV ==
'''Nicolaas van Essen''' was een van de [[muntmeesters]] van [[Willem IV van den Bergh|graaf Willem IV]]. Van [[1560]] tot [[1565]] werkte hij op de [[Munt, De|''Nije Monte'']] in [['s-Heerenberg]] als opvolger van [[Vierssen, Matthijs van|Matthijs van Vierssen]]. Toen graaf Willem in 1565 de munt in [[Hedel]] heropende, wilde hij daar een ervaren muntmeester hebben en benoemde Van Essen in augustus van dat jaar. Al in juli had Van Essen de landdrost van Hedel om hulp gevraagd bij de voorbereiding van het muntwerk. In 's-Heerenberg waren [[Fleming, Johan|Johan Fleming]] en [[Senger, Wilhelm|Wilhelm Senger]] zijn opvolgers.

Toen graaf Willem eind [[1567]] aan de vooravond van de [[Tachtigjarige Oorlog]] moest vluchten, werden de munthuizen in zowel 's-Heerenberg als Hedel gesloten. Mogelijk zijn er in Hedel nog tot begin [[1568]] munten geslagen, want Van Essen staat er tot dat jaar als muntmeester te boek.

Tussen Van Essen en graaf Willem zijn geschillen ontstaan over voorschotten die de graaf had verstrekt. Over deze geschillen bevinden zich in het [[Archief Huis Bergh|archief ]] van [[Huis Bergh]] documenten uit [[1586]], [[1617]] en [[1667]]. 1586 is het sterfjaar van graaf Willem en Van Essen overleed in [[1594]], dus hun erfgenamen hebben deze aangelegenheid afgehandeld.

== Waardijn en muntmeester in Deventer ==
In een onbekend jaar na zijn vertrek uit Hedel werd Van Essen waardijn in Deventer onder muntmeester Balthasar Wijntgens sr., een zwager van Johan Fleming (een van Van Essens opvolgers in 's-Heerenberg). Een waardijn hield in opdracht van de muntheer toezicht op de muntmeester en het hele muntbedrijf. In het munthuis in Deventer werden sinds [[1479]] ook munten voor Zwolle en Kampen geslagen. Deze gezamenlijke munten hadden vanaf [[1538]] het opschrift <small>MONETA NOVA TRIUM CIVITATUM IMPERIALUM DAVENTARIENSIS CAMPENSIS ZWOLLENSIS</small>.

Als gevolg van de Tachtigjarige Oorlog moest de muntslag in de loop van de jaren tachtig van de [[:Categorie:Jaartallen 1500-1599|16e eeuw]] worden stopgezet. Toen muntmeester Wijntgens in [[1589]] overleed, werd Van Essen tot zijn opvolger benoemd – ook al werden er toen geen munten geslagen. Het samenwerkingsverband met Zwolle en Kampen werd niet meer hersteld. Toen Deventer in [[1594]]besloot eigen stedelijke munten te gaan slaan,werd Van Essen benoemd tot de eerste afzonderlijke muntmeester van Deventer.

Nog in het jaar van zijn benoeming tot muntmeester van Deventer reisde Van Essen naar de ''Probationstag'' in Keulen om zich te laten beëdigen, maar dit is om onduidelijke redenen niet gebeurd. ''Probationstage'' waren in het Duitse Rijk halfjaarlijkse bijeenkomsten waar muntheren en muntdeskundigen allerlei muntzaken bespraken en steekproeven van geslagen munten controleerden. De dagen werden in elke kreits (groep van landen) binnen het Duitse Rijk gehouden. De Nederlanden behoorden destijds tot de Bourgondische Kreits.

Op de terugweg werd Van Essen overvallen door de Spanjaarden. Deventer was destijds in Staatse handen, dus de Spanjaarden waren de vijand. Zij hebben Van Essen zodanig "getracteert ende gemartertt" dat hij kort na terugkeer in Deventer aan zijn verwondingen is overleden.

== Bronnen ==
*[[Archief Huis Bergh]], inventarisnummers 1347, 1629 en briefregesten 3037, 5710
*''Muntheer en muntmeester. Een studie over het Berghse muntprivilege in de tweede helft der zestiende eeuw'', F.B.M. Tangelder, proefschrift KU Nijmegen (1955), blz. XV, 24, 83–85, 128–129, 175
*[http://wiki.muntenenpapiergeld.nl Munten en papiergeld]

[[Categorie:Muntmeesters]]

Essen, Nicolaas van - Bewerkingsoverzicht

Verre neef: Nieuwe pagina aangemaakt met '== Muntmeester van graaf Willem IV == '''Nicolaas van Essen''' was een van de muntmeesters van graaf Willem IV. Van 1560 tot 1...'